Sáng ngày 9-1-2018, tại thành phố Hà Nội, Cục Biến đổi khí hậu – Bộ Tài nguyên và Môi trường tổ chức Hội thảo tham vấn Sửa đổi, bổ sung Kigali về kiểm soát và loại trừ các chất HFC và Lộ trình loại trừ sử dụng các chất HFC ở Việt Nam. Ông Nguyễn Văn Tuệ – Cục trưởng Cục Biến đổi khí hậu đã khai mạc và chủ trì hội thảo. Cục Biến đổi khí hậu, Bộ Tài nguyên và Môi trường là cơ quan được giao làm đầu mối tham gia và chủ trì thực hiện Công ước Vienna về bảo vệ tầng ô-dôn và Nghị định thư Montreal về các chất làm suy giảm tầng ô-dôn, Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (UNFCCC) và Nghị định thư Kyoto của UNFCCC. Là một Bên thuộc Nghị định thư Montreal, Việt Nam có nghĩa vụ kiểm soát, loại trừ bao gồm các chất HCFC được sử dụng trong lĩnh vực sản xuất điều hòa không khí, thiết bị làm lạnh, sản xuất xốp.

Ông Nguyễn Văn Tuệ – Cục trưởng Cục Biến đổi khí hậu đã khai mạc và chủ trì hội thảo

Các chất HFC không phải là chất làm suy giảm tầng ô-dôn; tuy nhiên, đây là những chất có tiềm năng nóng lên toàn cầu cao. Tại Khóa họp lần thứ 28 của các Bên tham gia Nghị định thư Montreal diễn ra ở Thủ đô Kigali, Rwanda vào tháng 10/2016 đã thông qua Sửa đổi, bổ sung Kigali về loại trừ các chất HFC của Nghị định thư Montreal. Các chất HFC được sử dụng trong lĩnh vực sản xuất thiết bị lạnh, điều hòa không khí gia dụng, điều hòa không khí ô tô và dập cháy.  Theo quy định của Sửa đổi, bổ sung Kigali, các chất HFC sẽ bị loại trừ dần từ năm 2019 và chỉ còn 80% lượng tiêu thụ cơ sở được sử dụng từ năm 2045 trở đi. Hiện nay, Sửa đổi, bổ sung Kigali đã được hơn 20 quốc gia phê chuẩn, thông qua và có hiệu lực  thi hành kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2019.

Cục Biến đổi khí hậu đã tổ chức thực hiện nghiên cứu, đánh giá tác động về kinh tế- xã hội khi Việt Nam tham gia phê chuẩn Sửa đổi, bổ sung Kigali. Báo cáo đánh giá tác động của việc thực hiện Sửa đổi, bổ sung Kigali ở Việt Nam đã được trình bày và nhận được sự góp ý của các cơ quan quản lý và chuyên gia và các doanh nghiệp có sử dụng các chất HFC ở Việt Nam tại Hội thảo ngày 29 tháng 8 năm 2017 tại Hà Nội. Từ các đóng góp ý kiến của các bên liên quan tại hội thảo trên, Cục Biến đổi khí hậu đã hoàn thiện báo cáo đánh giá tác động kinh tế- xã hội và dự thảo Lộ trình loại trừ các chất HFC được sử dụng trong các lĩnh vực làm lạnh và sản xuất điều hòa không khí ở Việt Nam khi Việt Nam phê chuẩn tham gia Sửa đổi, bổ sung Kigali.

Tại Hội thảo Hội thảo tham vấn Sửa đổi, bổ sung Kigali về kiểm soát và loại trừ các chất HFC và Lộ trình loại trừ sử dụng các chất HFC ở Việt Nam, bà Nguyễn Thị Mỹ Hoàng, điều phối viên ô-dôn cho biết: Theo quy định của Sửa đổi, bổ sung Kigali, các Bên tham gia Nghị định thư Montreal cam kết loại trừ dần việc sản xuất, tiêu thụ các chất HFC. Việc thực hiện thành công Sửa đổi, bổ sung Kigali sẽ tránh phát thải khoảng 70 tỷ tấn CO2 tương đương trên phạm vi toàn cầu cũng như tránh cho nhiệt độ trung bình toàn cầu tăng thêm khoảng 0,5C vào cuối thế kỷ này.

Lộ trình loại trừ các chất HFC đối với các nước đang phát triển bao gồm Việt Nam là ngưng mức tiêu thụ các chất HFC tại mức cơ sở trong giai đoạn 2024-2028, từ năm 2029 đến năm 2034 loại trừ 10%, từ năm 2035 đến năm 2039 loại trừ 30%; từ năm 2040 đến năm 2044 loại trừ 50% và vào năm 2045 phải loại trừ 80% lượng tiêu thụ cơ sở các chất HFC, tương ứng sẽ đóng góp giảm 6.143.877 tấn CO2  tương đương.

Lê Hoàng Lan – Phó Viện trưởng, Viện Sinh thái và Môi trường trình bày báo cáo Đánh giá tác động kinh tế- xã hội khi Việt Nam tham gia phê chuẩn Sửa đổi bổ sung Kigali. Bà cho biết: Để chuẩn bị cho việc Việt Nam tham gia phê chuẩn Sửa đổi, bổ sung Kigali, Cục Biến đổi khí hậu đã phối hợp với Viện Sinh thái và Môi trường tiến hành nghiên cứu, khảo sát và đánh giá tác động của việc thực hiện Sửa đổi, bổ sung Kigali tại Việt Nam.

Lê Hoàng Lan – Phó Viện trưởng, Viện Sinh thái và Môi trường trình bày báo cáo Đánh giá tác động kinh tế- xã hội khi Việt Nam tham gia phê chuẩn Sửa đổi bổ sung Kigali

Dự thảo đánh giá tập trung vào 3 yếu tố chính là kinh tế. xã hội và môi trường ở Việt Nam khi thực hiện phê chuẩn Sửa đổi, bổ sung Kigali. Về kinh tế, việc phê chuẩn sẽ đem lại cơ hội cho các doanh nghiệp mở rộng thị trường xuất khẩu vào các nước phát triển. Việc sử dụng môi chất lạnh thân thiện với khí hậu sẽ đem lại lợi ích kinh tế do tăng hiệu quả sử dụng năng lượng. Tuy nhiên tác động tiêu cực của nó là ảnh hưởng tới chi phí sản xuất dẫn đến tăng giá thành sản phẩm, làm giảm khả năng cạnh tranh của các doanh nghiệp… Các yếu tố môi trường và xã hội tương tự có cả tác động tích cực và tiêu cực.

“Qua nghiên cứu, điều tra, khảo sát thực tế tại các cơ quan nhà nước, doanh nghiệp, công ty đều thấy, việc phê chuẩn Sửa đổi, bổ sung Kigali sẽ mang lại nhiều lợi ích hơn đối với Việt Nam. Có tới 54% doanh nghiệp khảo sát sẵn sàng chuyển đổi công nghệ phù hợp với quy định, 33% doanh nghiệp đồng ý chuyển đổi nếu được hỗ trợ về kinh phí và tư vấn kỹ thuật và 77% doanh nghiệp đồng ý thực hiện thay thế HFC theo lộ trình quy định của Sửa đổi, bổ sung Kigali” –  Tiến sĩ Lê Hoàng Lan phát biểu.

Tại hội thảo này, Cục Biến đổi khí hậu tham vấn ý kiến của  đại diện các cơ quan, doanh nghiệp có liên quan và đã nhận được nhiều đóng góp ý kiến quý giá. Bộ Tài nguyên và Môi trường dự kiến lấy ý kiến Bộ Ngoại giao, Bộ Tư pháp, tổ chức có liên quan về phê duyệt Sửa đổi, bổ sung Kigali và quý IV- 2018, trình Chính phủ xem xét và Chủ tịch nước về phê chuẩn Sửa đổi, bổ sung Kigali vào quý IV-2018 và Chủ tịch nước xem xét, phê chuẩn Sửa đổi bổ sung Kigali vào quý I-2019